Próba udarności. Co to takiego?

znak

Doskonałym sposobem na sprawdzenie wytrzymałości konkretnego materiału na pękanie jest  próba udarności. Polega ona na uderzeniu spadającym młotem wahadłowym w materiał, a tak zwaną udarność materiału, mierzy się w jednostce zwanej dżulem. Pomiar energii złamania uzyskuje się przez sprawdzenie próbki, która jest oparta swobodnie na dwóch końcach i ma nacięty karb. W jaki sposób dokładnie przeprowadzane jest badanie?

 Jak w praktyce wygląda próba udarności?

Próbę udarności wykonuje się z użyciem młota Charpy’ego. Najczęściej do prób stosowany jest młot o zasobie energii od 150J do 300J. Jego budowa jest dość prosta, składa się z poruszającego ruchem wahadłowym ramienia, które na początku badania jest podniesione i unieruchomione. Kiedy próbka znajduje się już w dolnej części młota, ramię zostaje zwolnione i swobodnie spada, uderzając w umieszczoną na dole próbkę. Energię, która zużyta jest na złamanie, odczytuje się ze specjalnej podziałki. Nowoczesne młoty udarnościowe umożliwiają wykonanie badania w różnych warunkach np. w obniżonych temperaturach. Wykonana próba oznaczana jest w konkretnej kolejności:

  • symbol literowy młota,
  • kształt karbu,
  • energia młota,
  • wymiary karbu i próbki.

Od czego zależą wyniki próby udarności?

Wyniki próby zależą od kilku czynników. Są to:

  • wymiary i kształt próbek,
  • kształt karbu,
  • promień zaokrąglenia dna karbu,
  • skład chemiczny tworzywa,
  • rodzaj młota,
  • temperatura, w jakiej badana jest próbka.

Ważne jest, aby podczas przeprowadzania badania zawsze zachować odpowiednie środki ostrożności. Nie należy nachylać się nad młotem udarnościowym, ponieważ jego uderzenie może grozić poważnym kalectwem, a nawet śmiercią.

Jeśli chcesz wykonać próbę udarności, warto zgłosić się do profesjonalnych firm, które zajmują się świadczeniem tego typu usług w specjalistycznym laboratorium. Protokół badania powinien zawierać: powołanie normy, rodzaj próbki, wymiary próbki, oznaczenie identyfikujące materiał, kierunek i miejsce pobrania próbki, jeśli są znane, początkową energię młota, temperaturę badania i zużytą energię na złamanie próbki w dżulach.